25 mei 2006

Mieteballen.

In de jeugdtaal van de jaren tachtig van vorige eeuw werd 'mietebal' gebruikt voor een raar figuur, een zonderling. Het woord is een verbastering van het Amerikaans-Engelse slangwoord ‘meatball’ (gehaktbal).
Het wordt o.a. gesignaleerd door K. Laps (Nationaal Scheldwoordenboek. 1984).

Volgens de 'New Dictionary of American Slang' van Robert L. Chapman gebruikten Amerikaanse soldaten tijdens de Tweede Wereldoorlog het scheldwoord 'meatball' in de betekenis 'stom, vervelend persoon'.
Sedert 1940 gebruikt men ook het gelijkaardige meathead (iemand met vlees in plaats van hersens in zijn hoofd), wellicht een variant op het oudere 'fathead', of ontstaan onder invloed van meatball.
In de comedyserie 'All in the family', die in de jaren zeventig van vorige eeuw half Nederland en Vlaanderen aan de buis gekluisterd hield, noemde hoofdfiguur Archie Bunker (een uiterst conservatief burgermannetje) zijn liberale schoonzoon zo. Wanneer Archie echt kwaad was, werd het invectief zelfs uitgebreid tot 'Polack pinko meathead'. Dat de impact van deze sitcom erg groot was, bewijst een Amerikaans voorval uit 1983 (de show liep toen al naar zijn einde): een boze bruid schreef naar de lieve Lita van een krant (de redactrice die lezersbrieven beantwoordt) dat ze niet langer met haar vader sprak omdat hij tijdens de huwelijksreceptie zijn schoonzoon voortdurend introduceerde als 'my new meathead'. De columniste stelde overigens vergevingsgezindheid voor.

De variant 'meatball' werd ook in de mond gelegd van Henry Kissinger m.b.t. zijn president, Richard Nixon.
In 'The Final Days' van Bob Woodward en Carl Bernstein worden Kissinger's exacte woorden aangehaald: 'You tell our meatball President I'll be there in a few minutes'.
Incompetente chirurgie wordt in Amerika vaak smalend afgedaan als 'meatball surgery'. Het wordt immers beoefend door klungels of onbevoegde chirurgen in vaak primitieve omstandigheden. De term is trouwens populair geworden dankzij de Amerikaanse televisiekomedie M.A.S.H, bevolkt door zo'n stelletje gehaktballen.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten